Ekologia w budownictwie – na czym polega i jak budować bardziej eko?

Z roku na rok społeczeństwo staje się coraz bardziej świadome, jak ważna w dzisiejszych czasach jest ochrona środowiska. Powoli wszystko staje się bardziej eko: transport, jedzenie, energetyka. Nie można się więc dziwić, że ekologia w budownictwie także zaczyna mieć coraz większe znaczenie. Jednak właściwie, na czym polega zielone podejście do budowlanki? Jakie czynniki wpływają na to, że architektura może dostać miano eko?

Ekologia w budownictwie – czym jest ekologiczne budownictwo?

Budownictwo ekologiczne (lub też budownictwo zrównoważone) opiera się o trzy główne założenia: wpływ na środowisko, ekonomiczne wykorzystanie materiałów i zapewnienie komfortu i podwyższenia jakości życia potencjalnym mieszkańcom. Co więcej, ekologia w architekturze to nie tylko sama budowa. Ważne jest, aby zacząć dbać o środowisko już przy doborze materiałów oraz przy samym sposobie ich pozyskania.

Do koncepcji zrównoważonego budownictwa wlicza się także zazielenianie budynków i terenów je otaczających. No właśnie, otoczenie. Chcąc być wiernym koncepcji ekobudownictwa, należy dobrze wybrać miejsce budowy – konstrukcja musi być dobrze wkomponowana w krajobraz oraz nie zaburzać jego naturalnej estetyki.

Proekologiczne rozwiązania dla budownictwa

Wykorzystanie technologii w ekobudownictwie staje się z roku na rok coraz częstszym rozwiązaniem. Obecnie, jednym z najpopularniejszych sposobów zaimplementowania ekologicznego budownictwa w Polsce, jest instalacja fotowoltaiki. Panele słoneczne można  postawić zarówno na dachach budynków, jak i na ziemi. Jedynym warunkiem, który musi spełniać powierzchnia zagospodarowana pod instalację, jest dobry dostęp do światła dziennego. Wykorzystanie paneli może znacząco obniżyć rachunki za prąd czy ogrzewanie pomieszczeń. Energię generowaną przez fotowoltaikę można określić mianem czystej oraz przede wszystkim taniej.​​​​​​​

Rozwiązania ekologiczne w budownictwie charakteryzują się przede wszystkim zdolnością w generowaniu oszczędności, bez ingerencji w środowisko. Kolejnym sposobem na uzyskanie tego efektu jest inteligentne zaplanowanie oświetlenia budynku. Zastosowanie lamp LED w zamian za zwykłe żarówki powoli staje się standardem nowoczesnej budowlanki. Głównym powodem wyboru diod jest ich energooszczędność i wytrzymałość – LED-y wymienia się o wiele rzadziej niż żarówki jarzeniowe czy halogeny. Alternatywą dla tego rozwiązania są używane najczęściej w budynkach prywatnych energooszczędne świetlówki. Ten rodzaj oświetlenia najlepiej sprawdza się w długo oświetlanych pomieszczeniach, a dzięki swojej trwałości może działać nawet do10 lat!

Ekologia w budownictwie – ekologiczne domy

Ekologiczne budownictwo koniecznie musi opierać się o przyjazne środowisku materiały oraz ich etyczne pozyskiwanie i wykorzystanie. Surowce muszą przede wszystkim spełniać normy obowiązujące w miejscu budowy. Materiały ekologiczne w budownictwie nie mogą szkodzić środowisku, a ponadto powinny pochodzić z terenów zarządzanych zgodnie z „zielonymi” zasadami, np. drewno z certyfikowanych lasów.

Ciekawym rozwiązaniem jest stosowanie budulców pochodzących z recyklingu. Metal z odzysku lub linoleum to tylko dwa z wielu surowców możliwych do ponownego użycia. Najbardziej ekologiczne materiały stosowane do konstrukcji budynków nadają się do recyklingu. Tworzywa takie jak np. płyty pilśniowe, wełna owcza, czy kokos bez większych problemów mogą dostać drugie życie.

Kto może uzyskać certyfikat ekobudownictwa i dlaczego warto go mieć?

Ekologia a ochrona środowiska – różnice pomiędzy tymi dwoma terminami widzi naprawdę niewiele osób, jednak przed uzyskaniem certyfikatu ekobudownictwa warto by było je poznać. Ekologię określa się jako naukę o wpływie organizmów żywych na ich środowisko. Oznacza to zarówno działania pozytywne, jak i negatywne. W języku polskim ochrona środowiska prawie zawsze używana jest jako synonim ekologii, gdy rzeczywiście jest tylko jej częścią. Tym samym rozwój tej nauki sprawia, że jesteśmy w stanie poznać nowe sposoby na ochronę zdrowia i natury.

Skoro już wyjaśniliśmy różnicę pomiędzy ekologią a ochroną środowiska, pora przybliżyć temat certyfikatu ekobudownictwa. Najpopularniejsze z nich to systemy BREEAM i LEED. Pierwszy z nich ocenia, jak bardzo przyjazny środowisku jest budynek oraz sam komfort życia w nim. Drugi natomiast wskazuje bardziej na energooszczędność w oparciu o sprawdzone systemy (takie jak np. HVAC). Certyfikat może uzyskać prawie każdy z deweloperów, niezależnie czy konstruuje budynki przemysłowe, czy mieszkaniowe. Największą zaletą dokumentu tego typu jest wyróżnienie na rynku oraz zachęcenie do współpracy z marką producentów ekologicznych produktów i urządzeń.​​​​​​​

Korzyści płynące z eko rozwiązań w budownictwie

Zarówno w budowlach przemysłowych, jak i prywatnych można wprowadzić w życie systemy dające wiele korzyści. Dobrym tego przykładem są rozwiązania skupiające się na oszczędzaniu wody. Deweloperzy osiedli mieszkaniowych najczęściej decydują się na zbieranie deszczówki. Przy wykorzystaniu tego rozwiązania muszą także liczyć się z projektowaniem odpowiednich obiektów w pełni korzystających z zebranej wody. W ten sposób w aglomeracjach coraz częściej można spotkać wszelkiego rodzaju tereny zielone, patia, czy rośliny na ścianach i dachach budynków. Deszczówka używana jest w takich przypadkach do ich podlewania, co znacznie zmniejsza pobór wody, tym samym obniżając rachunki.

Czy ekologiczne budownictwo to nasza przyszłość?

Budownictwo a ochrona środowiska to temat, który jest od lat poruszany nie tylko w branży. Wprowadzenie już istniejących technologii wpływających pozytywnie na naturę jest oczywiście konieczne. Zależności pomiędzy panującymi w architekturze trendami a naszym ekosystemem muszą iść wspólnym torem – nie można przecież pozwolić, aby stosowanie szkodliwych materiałów np. w elewacji czy przy wykończeniu było standardem.

Używanie substancji przeznaczonych do ekobudownictwa powinno stać się koniecznością, jeśli chcemy ochronić planetę przed zanieczyszczeniami. Inwestycje w ekologię, czy stale rosnąca świadomość społeczna sprawia, że ekologiczne budownictwo wydaje się być pewnym punktem najbliższej przyszłości.